سال بیشتر باشد. اما در دیگر حالات، تصمیم‌گیری با شوراهای محلی یا متولیان است؛

- پیشنهاد طرح‌های توسعه اوقاف و افزایش‌ درآمد آن.

- بررسی تقاضاها برای‌ تغییر ساختمان‌های وقفی و انجام دادن معاملات لازم‌ در این زمینه؛

- در صورت لزوم، اقدام از طریق رئیس برای گرفتن وکیل در دعاوی مربوط به اوقاف برای نمایندگی سهم خیریه در اوقاف اختصاصی ذریه و یا مشترک.

کمیسیون امور تشکیلاتی‌ و اداری وظایف زیر را برعهده دارد:

- تهیه‌ طرح سازماندهی کارکنان اداری مجلس و کارکنان روحانی آن و کارکنان ادارات افتای جعفری؛

- پذیرش تقاضاهای نامزدی برای‌ وظایف وابسته به مجلس؛

- برگزاری مسابقات و امتحانات برای گزینش کارکنان مجلس و تعیین شروط و مواد این مسابقات و امتحانات و اعلام نتایج آن‌ها به صورت مستقیم و یا از طریق‌ کمیته یا کمیته‌های ویژه‌ای که برای این کار معین‌ می‌کند؛

- اِعمال همه اختیارات و وظایفی که شورای استخدام اداری و شورای بازرسی مرکزی درباره کارمندان و ادارات‌ درخصوص امور مناصب مجلس و کارمندان آن و کارکنان روحانی آن، با رعایت احکام بندهای یک و دوی ماده 28 و احکام ماده 63 این آیین‌نامه؛

- ابراز نظر و تصمیم‌گیری‌ درباره گزارش‌هایی که مدیرکل‌ درباره روند کاری اداره مجلس ارائه می‌کند؛

- تهیه‌ طرح‌های سازمان‌دهی و اقداماتی‌ که هیئت شرعی مجلس در موارد اختصاصی این‌ کمیسیون از آن‌ درخواست می‌کند.

وظایف کمیسیون مالی عبارت است از:

- تهیه طرح تنظیم روش آماده‌سازی بودجه سالانه مجلس و اجرای آن و حساب‌رسی از آن و بستن حساب‌ها و طرح سازمان‌دهی به امور مدیریت اموال مجلس و حفاظت از آن که در ماده 78 این آیین‌نامه به آن تصریح شده است؛

- آماده‌سازی طرح‌های بودجه سالانه مجلس و تهیه پیش‌نویس تقاضای تخصیص اعتباراتی به مجلس در بودجه دولت؛

- آماده‌سازی آیین‌نامه مشارکت‌های‌ مالی عمومی برای تأمین مالی‌ صندوق مجلس و پیشنهاد ابزارهای‌ توسعه درآمدهای مجلس؛

- نظارت بر کسب درآمدهای مجلس و نظارت بر مخارج مالی؛

- نظارت بر ثبت حساب‌های مجلس و اظهارنظر درباره بستن حساب‌های سالیانه؛

- اظهارنظر درباره پذیرش هدایا و وصیت‌نامه‌ها و نظارت بر اجرای آن؛

- اظهار نظر درباره ملکیت املاک؛

- نظارت بر بودجه‌های طرح‌های مجلس.

کمیته امور اجتماعی و بهداشتی عهده‌دار امور ذیل است:

- آماده کردن طرح‌هایی برای ایجاد مؤسسات اجتماعی به منظور حمایت از سالمندان و معلولان و ایتام و قشرهای نیازمند و سرپرستی کودکان و بی‌خانمان‌ها و نیز طرح‌هایی برای آموزش آکادمیک

دارد که چهار تن از آنان را هیئت اجرایی، به شرط آنکه حداقل یک تن از آنان قاضی غیرروحانی باشد، انتخاب می‌کنند، و سه‌ تن دیگر را نیز هیئت شرعی بر می‌گزینند. مدت اعتبار این کمیسیون تا پایان دوره دو هیئت یاد شده است.

در طی یک ماه از تاریخ انتخاب هیئت اجرایی، کمیسیونی با نام «کمیسیون امور تشکیلاتی‌ و اداری» برای مدتی که پایانِ آن پایان دوره هیئت یاد شده است، تشکیل می‌شود.

این کمیسیون متشکل از دفتر مجلس تصریح شده در ماده 21 این‌آیین‌نامه‌ و سه‌ تن از اعضا به انتخاب هیئت اجرایی است، که باید دست‌کم دو قاضی غیر روحانی در میان‌ آنان باشد.

هیئت اجرایی در طی‌ دو ماه پس از انتخابات و در هر زمان دیگری که لازم باشد، کمیسیون‌های لازم‌ را بر حسب اقتضا برای مدتی تشکیل می‌دهد، که نباید بیش از مدت دوره هیئت مذکور باشد. از جمله‌ این کمیسیون‌ها کمیسیون مالی و کمیسیون امور اجتماعی و بهداشتی و کمیسیون فرهنگی‌ و کمیسیون امور جوانان و کمیسیون مطالعات و آمار و کمیسیون روابط عمومی و کمیسیون بیت‌الطایفه و کمیسیون انتشارات و اطلاع‌رسانی و کمیسیون امور اضطراری‌اند.

رئیس مجاز است کارشناسانی را برگزیند و در کمیسیون‌های مجلس بگمارد تا در کارهایش از آنان کمک بگیرد و از تجربه‌‌شان‌ بهره‌ ببرد.

هر کمیسیون در طی‌ یک هفته‌ پس از تشکیل برای انتخاب رئیس و منشی جلسه‌ای برگزار می‌کند و دبیرکل منشی کمیسیون «امور تشکیلاتی‌ و اداری» است. رئیس کمیسیون مسئولیت دعوت از اعضا را برای برگزاری جلسات کمیسیون برعهده‌ دارد و منشی مسئول تهیه‌ جدول کاری و ثبت صورت‌جلسات و دریافت‌ گزارش‌ها و نامه‌های ارجاع‌شده به آن کمیسیون و سپردن گزارش‌ها و بررسی‌ها و سفارش‌ها و دیگر گزارش‌های صادر شده از سوی کمیسیون به دبیرکل‌ است.

هر کمیسیون عهده‌دار وظایفی است که هیئت اجرایی و همچنین، احکامی‌ که از پی می‌آیند، وضع می‌کنند.

کمیسیون عمومی اوقاف وظایف زیر را برعهده‌ دارد:

- پیشنهاد تعیین متولیان یا شوراهای محلی‌ برای تولیت اوقاف‌ِ فاقد متولی و پیشنهاد جانشین برای‌ متولیان؛ حسابرسی شوراهای‌ تولیت و متولیان و نظارت بر کارهایشان و تدوین شیوه‌های فعالیت آنان؛

- رسیدگی‌ دقیق‌ به شکایات مربوط به فعالیت شوراهای‌ محلی اوقاف و متولیان و پیشنهاد تدابیر لازم‌ در زمینه فعالیت آنان؛

- موافقت با اجاره دادن اوقاف یا به بهره‌برداری سودآور سپردن اوقاف در صورتی‌که مدت آن‌ از سه

درباره این طرح‌ها، چه‌ در مرحله مطالعه و چه‌ در مرحله اجرا؛

9. توجه به امور مناطق مختلف و تلاش برای ارتقای سطح آن‌ها؛

10. توجه به امور کارکنان و تلاش برای‌ بهبود اوضاع آنان و رعایت حقوق آنان‌ و حقوق شیعیان در مناصب ادارات‌ و مؤ‌سسات دولتی؛

11. تلاش‌ مستمر برای‌ هماهنگ‌سازی فعالیت‌های مجلس‌ با خدمات دیگر فرقه‌‌های لبنانی و تعمیق وحدت مسلمانان و تحکیم پیوند برادری میان لبنانی‌ها و تثبیت وحدت‌ ملی؛

12. تهیه آمارهای اجتماعی گوناگون؛

13. تهیه و انتشار گاهنامه ویژه مجلس؛

14. ادای دیگر وظایفی که به موجب احکام قانون یا احکام این آیین‌نامه به این هیئت واگذار می‌شود؛

15. رسیدگی به همه امور مربوط به شیعیان که رسیدگی به آن به موجب احکام قانون یا احکام این آیین‌نامه به هیچ دستگاه یا شورای دیگری از دستگاه‌ها و هیئت‌های مجلس واگذار نشده است.

مجمع عمومی مجلس با تصویب اکثریت اعضای دو هیئت شرعی و اجرایی برای بحث درباره گزارش‌های رسیده و ارائه توصیه‌های لازم درمورد آن‌ تشکیل جلسه می‌دهد.

هرکدام از هیئت‌های شرعی و اجرایی حداقل یک بار در ماه و هرگاه که ضرورت ایجاب کند، تشکیل جلسه می‌دهند.

دعوت‌ از هرکدام از این دو هیئت باید بر اساس تقاضای مکتوب به امضای حداقل هفت تن از اعضای آن هیئت باشد.

جلسه هرکدام‌ از این دو هیئت در صورتی قانونی خواهد بود که در جلسه نخست، اکثریت مطلقِ اعضای هیئت حضور یابند و جلسه دوم که در صورت به حد نصاب نرسیدن‌ جلسه‌ نخست برگزار می‌شود، با هر تعداد از اعضا که حضور یابند قانونی‌ است، به شرط آنکه در دعوت‌نامه جلسه‌ دوم به این امر اشاره شود. این احکام برای‌ جلسه مشترک دو هیئت نیز اجرا می‌شود.

مصوبات باید اکثریت آرای اعضای حاضر را کسب کرده باشد.

افزون بر مواردی که در قانون تصریح شده است، جلسات مشترک هیئت شرعی‌ و هیئت اجرایی در موارد زیر برگزار می‌شود:

1. برای تصویب بودجه سالانه مجلس و تأیید اتمام حسابرسی آن؛

2. بررسی طرح‌های قانونی‌ یا پیشنهاد قوانین‌ مربوط به امور اساسی شیعه که در ماده سه قانون تصریح‌ شده است.

در طی مدت یک ماه پس از تاریخ انتخاب هیئت‌های‌ شرعی و اجرایی کمیسیونی با نام «کمیسیون عمومی اوقاف» تشکیل می‌شود. این کمیسیون هفت عضو

و تدوین برنامه‌های‌ پیشرفته و تألیف کتاب‌ها و برگزاری دوره‌های آموزشی برای معلمان به‌منظور تحقق هدف یادشده؛

5. تلاش برای گسترش دایره تبلیغات دینی در تمام مناطق لبنان و کشورهایی که لبنانی‌ها به آنجا مهاجرت‌ کرده‌اند و زندان‌ها و بیمارستان‌ها و دیگر مراکز؛

6. ارائه سخنرانی‌ها و مقالات و موعظه‌های دینی در مراکز علمی و باشگاه‌ها با استفاده از ابزارهای مختلف نشر و اطلاع‌رسانی؛

7. احیای شعایر و مناسبت‌های‌ دینی با ابزارهای درست؛

8. اتخاذ تصمیمات نافذ بر اساس احکام ماده سی قانون درباره‌ حفظ حرمت علمای دینی و لباس دینی‌ و شعایر و مناسبت‌های دینی.

هیئت شرعی می‌تواند برای ادای وظایف یادشده در ماده بیست‌وهشتم این آیین‌نامه‌ کمیسیون‌هایی تشکیل دهد و از میان‌ علمای دینی شیعه و کارشناسان، کسانی را مأمور کند.

وظایف هیئت اجرایی عبارت است از:

1. سامان‌دهی به اوقاف شیعیان‌ به شرط رایزنی با هیئت شرعی درباره مسائل دینی مرتبط با وقف؛ اتخاذ هر تصمیمی‌ در مسائل یادشده‌ و همچنین، موارد معین در دو بند دو و سه که از پی می‌آید، بدون اخذ نظر هیئت شرعی مجاز نیست؛

2. صدور آیین‌نامه‌ها و دستوراتی که سازمان‌دهی به امور شیعیان و اداره اوقاف خیریه آن با انواع و اهداف مختلفش اقتضای آن را دارد؛ به‌گونه‌ای که حفظ اصل آن اوقاف و حسن بهره‌برداری از آن‌ها و اهداف خیریه موارد وقفی تأمین شود؛

3. تعیین تکلیف همه مسائل ناشی از مدیریت اوقاف و اشراف بر امور آن مانند تأیید و تعدیل بودجه‌ها و معاملات استبدال؛

4. اشراف بر نهادها و انجمن‌های خیریه شیعیان و انتخاب هیئت‌مدیره‌ها و تأیید نتایج این انتخابات و اطلاع‌یابی ‌از حساب‌ها و بودجه‌های این نهادها و انجمن‌ها و تأیید آن‌ها؛

5. تصمیم‌گیری قطعی و الزام‌آور درباره هرگونه اختلافی که رئیس مجلس در عمل به فقره سه‌ ماده 23 این‌ آیین‌نامه قادر به حل آن‌ نیست؛ این هیئت می‌تواند هشدار و اخطار کتبی دهد و یا تقاضای‌ استعفا و برکناری کند و یا موضوع را به محاکم صلاحیت‌دار ارجاع دهد؛

6. اختصاص‌ اعتبارات لازم برای جبران کمبود بودجه نهادها و مراکز علمی وابسته به شیعه از محل بودجه اوقاف یا اموال نهادها و انجمن‌های خیریه؛

7. تلاش دائمی و اتخاذ تدابیری که منجر به بهبود وضع عمومی شیعیان شود، از راه‌های:

ـ مبارزه با بی‌سوادی؛

ـ مبارزه با ولگردی؛

ـ ارتقای سطح فرهنگی و تربیتی مدارس خاص و کمک به محصلین نخبه؛

ـ رسیدگی‌ به امور جوانان و کارگران و کشاورزان و افراد کم‌درآمد؛

8. اهتمام به طرح‌‌های کلان‌ حیاتی در زمینه‌های کشاورزی و عمرانی و صنعتی و جز آن‌ و ابراز نظر

رئیس مجلس از حقوق و مزایای ماهیانه‌ای معادل حقوق و مزایای‌ معین برای‌ مفتی اهل سنت لبنان برخوردار خواهد شد.

در صورت خالی‌شدن منصب‌ ریاست و یا غیبت رئیس، نایب‌رئیس اول و در صورت نبود او بزرگ‌ترین عضو سنی هیئت شرعی‌ تا زمان انتخاب‌ رئیس جدید یا تا بازگشت او برای جایگاه خالی‌مانده ریاست، ریاست مجلس را عهده‌دار می‌شود.

اما در صورتی که رئیس نتواند به وظایفش عمل کند، نایب‌رئیس اول و اگر او هم نتواند، نایب‌رئیس دوم ریاست را بر عهده‌ می‌گیرد.

هرکدام‌ از دو نایب‌رئیس عهده‌دار وظایفی است که رئیس یا یکی از هیئت‌های‌ مجلس به او واگذار می‌کنند، و نیز هرکدام از آن‌دو موظف به اجرای وظایفی هستند که به موجب احکام این آیین‌نامه بر عهده‌اش قرار می‌گیرد.

وظایف دبیرکل عبارت است از:

- دریافت گزارش کمیسیون‌ها و منابع دیگر که باید به هیئت‌ها ارجاع داده شود؛

- تهیه گزارش درباره اموری که به مجمع عمومی مجلس ارائه می‌شود؛

- تهیه‌ جدول کاری جلسات هیئت‌های مجلس پس از ارائه به رئیس، همراه با گزارش‌ها و اوراق دریافت‌شده؛

- ثبت صورت‌جلسات مجمع عمومی و هیئت اجرایی پس‌ از تأیید آن؛ دبیرکل می‌تواند ثبت صورت‌جلسات هیئت شرعی‌ را به یکی از اعضای این شورا واگذار کند؛

- حفظ نظم دفتر بایگانی مجلس‌؛

- ادای سایر وظایفی که به موجب احکام قانون و این آیین‌نامه بر عهده او قرار گرفته است. دبیرکل‌ می‌تواند در انجام دادن‌ کارها و وظایفش از کارکنان مجلس کمک بگیرد؛

- در صورت خالی‌شدن منصب‌ دبیرکلی، هیئت مشترک (اجرایی و شرعی) جانشین او را تعیین می‌کند، ولی درصورتی که انتخاب امکان‌پذیر نباشد، رئیس یکی از اعضا را موظف می‌کند.

وظایف هیئت شرعی مجلس عبارت است از:

1. تصویب شکل سازمانی دستگاه‌ اداری دار‌الفتوای جعفری و اعضای روحانی مجلس و مشخص کردن‌ شروط تعیین کارکنان؛

2. پیشنهاد تعیین مفتیان جعفری و کارکنان ادارات افتای جعفری و مدرسان و مبلغان دینی لبنانی‌ در مکان‌هایی که به آنان نیاز است و پیشنهاد برکناری آنان و دیگر امور مربوط به آنان؛

3. تصمیم‌گیری قطعی برای قبول‌ یا رد درخواست نامزدهایی که برای قضاوت یا امور اداری متقاضی ورود به دستگاه قضایی جعفری‌‌اند؛

4. تلاش برای گسترش آموزش دینی در مدارس

می‌شود که شمار اعضای منتخب هیئت اجرایی‌ به کمتر از نصف برسد و بیش از یک سال به پایان زمان قانونی هیئت مذکور باقی باشد.

احکام یادشده در فرض خالی ماندن جایگاه‌ یک عضو هیئت شرعی نیز اعمال می‌شود.

در شرایطی که یاد می‌شود، عضویت اعضای هیئت شرعی‌ و اجرایی پایان می‌یابد:

1. در صورت استعفا و پذیرش آن از سوی هیئت؛

2. در صورت برکناری؛ و این در صورتی است که عضو مرتکب اقدامی شود که به اهداف مجلس ضربه وارد کند و سه‌چهارم‌ اعضای دو هیئت در جلسه‌ای مشترک با برکناری او موافقت‌ کنند.

دفتر مجلس از رئیس و نایب‌رئیس اول و نایب‌رئیس دوم و دبیرکل تشکیل شده است. دفتر مجلس حداقل هفته‌ای یک بار جلسه برگزار می‌کند و وظایف زیر را برعهده‌ دارد:

- کسب اطلاع از گزارش کمیسیون‌های مجلس و مکاتبات و اوراق رسیده و تعیین جدول کاری جلسات هیئت‌های مجلس؛

- رسیدگی به کارهای اداری‌ای‌ که به مقتضای این آیین‌نامه‌ به هیچ مرجع یا شورایی از مراجع و هیئت‌های‌ مجلس مربوط نمی‌شود؛

- اعمال اختیاراتی که هیئت‌های‌ مجلس به آن واگذار می‌کند.

رئیسْ ریاست جلسات هیئت‌های مجلس و دفتر مجلس‌ را برعهده دارد و از طریق دبیرکل، برای تشکیل جلسه از اعضا دعوت می‌کند.

رئیس می‌تواند هرکدام‌ از کمیسیون‌هایی را که در این آیین‌نامه از آن‌ها نام برده شده‌ است، ریاست و برای‌ تشکیل آن اعضا را دعوت کند.

رئیس مجلس‌ عهده‌دار وظایف زیر است:

1. اشراف بر اوضاع و احوال شیعیان و حفظ منافع آنان؛

2. تلاش برای اجرای مصوبات هیئت‌های مجلس؛ وی حق دارد یک بار برای هر مصوبه‌ای با ذکر توجیهات آن‌ در تقاضانامه‌اش تقاضای تجدیدنظر کند؛

3. دخالت برای حل هرگونه اختلافی میان نهادها و انجمن‌های خیریه مربوط به شیعیان؛

4. تعیین متولی اوقاف، چه به‌صورت فردی و چه شورایی، و تعویض آن‌ها براساس پیشنهاد کمیسیون عمومی اوقاف؛

5. تعیین مفتیان جعفری و کارمندان ادارات افتای جعفری و اعضای روحانی مجلس و کارمندان دولتی تصریح‌شده در ماده هفتاد این آیین‌نامه؛

6. پیشنهاد تعیین کارمندان تصریح‌شده در بند اول ماده 53 این آیین‌نامه؛

7. امضای نامه‌ها و بیانیه‌هایی که به نام مجلس صادر می‌شود؛

8. ادای دیگر وظایف و اختیاراتی که به موجب قانون و احکام این‌آیین‌نامه و یا به موجب‌ تعهد هیئت‌های مجلس به او واگذار می‌شود.

رأی‌دهندگانی‌ که نامزد نشده‌اند، به ریاست یک قاضی غیرروحانی تعیین می‌کند. وظیفه این کمیسیون رسیدگی به همه امور و اشکالات انتخاباتی از جمله شمارش آرا و اعلان نتایج است.

انتخابات با رأی مخفی و طبق فهرست‌های مصوب برگزار می‌شود. هر رأی‌دهنده باید شناسنامه خود را نیز همراه داشته باشد. برگه رأی فقط باید متضمن نام نامزدان باشد. اگر در برگه رأی، بیش از عده معین‌شده نام نوشته شود، نام‌های آخر که بیش از حد لازم است، خوانده نمی‌شود. همچنین‌، تمامی آرای‌ سفید یا آرایی که دلالت آن بر نام‌های قیدشده در آن کفایت نمی‌کند و یا آرایی که هویت رأی‌دهندگان را نشان می‌دهد و یا علامتی خارجی بر آن قرار داده شده و یا تعبیری‌ زشت درباره‌ نامزدان و یا دیگران در آن به‌کار رفته باشد، در نتیجه رأی‌گیری‌ لحاظ نخواهد شد.

شمارش آرا بلافاصله پس از پایان عملیات رأی‌گیری‌ و با نظارت نامزدان صورت می‌گیرد و نتیجه انتخابات اعلام می‌شود. نام برندگان و شمار آرای هر نامزد را کمیسیون خاص یادشده در ماده سیزده این آیین‌نامه در صورت‌جلسه‌ای تنظیم می‌کند و با امضای اعضای این کمیسیون و نایب‌رئیس اول اعلام می‌شود.

نامزدی‌ که اکثریت نسبی آرای رأی‌دهندگان را کسب کند، پیروز انتخابات است و اگر آرای‌ دو یا چند نامزد برابر باشد، نامزدی‌ که سن بیشتری دارد، پیروز اعلام خواهد شد.

رئیس مجلس در طی مهلتی پانزده ‌روزه از تاریخ اعلان نتایج انتخابات، از منتخبان عضویت در هیئت‌های شرعی و اجرایی، برای انتخاب رئیس و نایب‌رئیس اول و دوم و دبیرکل‌ دعوت می‌کند.

این انتخابات با رأی‌گیری مخفی و در سه مرحله انجام می‌شود: در مرحله نخست انتخاب رئیس و در مرحله دوم انتخاب نایبان اول و دوم رئیس و در مرحله سوم انتخاب دبیرکل.

نتیجه این انتخابات‌ در صورت‌جلسه‌ای تنظیم می‌شود و به امضای رأی‌دهندگان می‌رسد و با چسباندن نسخه‌ای از آن‌ صورت‌جلسه بر در ساختمان مجلس اعلا، به اطلاع عموم می‌رسد.

مدت عضویت هر کدام از اعضای هیئت‌های فعلی شرعی و اجرایی در مدت عضویت‌ قانونی‌شان‌که از روز انتخاب رئیس در تاریخ 23/5/1969 آغاز شده است، ادامه می‌یابد. مجلس جدید، جز با پایان یافتن زمان‌ قانونی‌مجلس سابق آغاز به کار نمی‌کند.

اگر جایگاه‌ یک عضو در هیئت اجرایی بدون‌ متصدی بماند، بنابر احکام ماده بیست‌ قانون، جایگاه او پر خواهد شد.

در هر حال‌، فقط زمانی انتخابات‌ فرعی برگزار

به‌صورت انتقالی و تا زمان‌ رسیدن موعد معین‌ در ماده شش‌ این آیین‌نامه، هرکدام از دو کمیسیون برای تهیه‌ دو فهرست انتخاباتی در مهلتی پنج‌ماهه، فهرست انتخاباتی‌ای را که کار تنظیم آن را برعهده‌ دارد، تهیه‌ و منتشر و خبر آن را درج می‌کند و به اعتراضاتِ واردشده بر اساس احکام ماده هفت و هشت این آیین‌نامه رسیدگی می‌کند.

به این ماده‌ برای یک‌بار و برای تهیه نخستین‌ فهرست انتخاباتی بر اساس احکام این آیین‌نامه عمل شود.

رئیس مجلس‌ حداقل 45 روز پیش از پایان مدت مسئولیت اعضای هیئت‌های شرعی و اجرایی‌ و حداکثر 75 روز پیش از آن، رأی‌دهندگان را برای انتخاب این‌دو هیئت دعوت می‌کند. وی‌ در دعوت‌نامه مکان‌ و زمان انتخابات‌ و همه امور مربوط به آن و در صورت‌ به حد نصاب نرسیدن جلسه نخست، زمان برگزاری جلسه دوم انتخابات را اعلام می‌کند.

دعوت رئیس از طریق انتشار و اعلام در روزنامه‌ها ابلاغ می‌شود و اعلامیه دعوت بر روی در ساختمان‌های مجلس‌ و دادگاه عالی جعفری و مفتی‌ ممتاز جعفری نصب می‌شود. همچنین‌، این امکان وجود دارد که از طریق تابلوی اعلانات مراکز فرمانداری‌ها و استانداری‌ها ابلاغ شود. کار اعلام و انتشار دعوت باید حداقل بیست روز پیش از زمان جلسه اول انتخابات به پایان برسد.

هر رأی‌دهنده‌ای که نامش‌ در فهرست نهایی انتخابات هیئت شرعی‌ قید شود، می‌تواند خود را برای عضویت در این شورا نامزد کند. و هر رأی‌دهنده غیرروحانی در مجمع عمومی می‌تواند برای‌ عضویت در هیئت اجرایی نامزد شود.

مهلت درخواست نامزدی از تاریخ صدور دعوت‌نامه انتخابات آغاز می‌شود و یک هفته پیش از موعد مقرر برای‌ برگزاری انتخابات پایان می‌یابد. این درخواست‌ها به دبیرکل تسلیم می‌شود و برگه رسیدی با امضای دبیرکل به متقاضی نامزدی داده می‌شود.

دبیرکل‌ با همکاری نایب‌رئیس اول و نایب‌رئیس دوم، و هرکدام‌ از نواب با توجه به هیئتی که در آن‌ عضویت دارد، این دو فهرست را تهیه می‌کند. دبیرکل فهرست نامزدان را یک روز بعد از انقضای مهلت نامزدی اعلام می‌کند و بر روی در ساختمان مجلس الصاق می‌کند و در آغاز رأی‌گیری نیز نام نامزدان اعلام خواهد شد.

کمیسیونی به ریاست نایب‌رئیس اول و عضویت نایب‌رئیس دوم و دبیرکل، اداره امور انتخابات و فراهم‌سازی مقدمات آن و دعوت از مقامات امنیتی برای تأمین امنیت‌ انتخابات و شمارش آرا را براساس دستور رئیس کمیسیون در تمام مراحل بر عهده دارد. این کمیسیون می‌تواند از هرکدام‌ از کارکنان مجلس‌ یا دادگاه‌های شرعی جعفری‌ و دیگران برای اجرای انتخابات کمک بخواهد.

این کمیسیون با افتتاح جلسه انتخاباتی، کمیسیون خاص را حداقل با سه عضو، از میان

هرکدام از دو کمیسیون، بلافاصله‌، پس از منصوب شدن اعضایش اقدام به انتخاب رئیس و منشی می‌کند. رئیس دعوتِ اعضا به جلسات کمیسیون را برعهده دارد و مسئولیت منشی، ثبت صورت‌جلسه‌ها و تدوین مقررات و اقدام برای انتشار فهرست انتخاباتی است. این صورت‌جلسه‌ها و مقررات و فهرست انتخاباتی باید به امضای رئیس و منشی برسد.

در آغاز ماه دوازدهمِ‌ پیش از پایان مسئولیت هیئت شرعی و هیئت اجرایی، هرکدام‌ از دو کمیسیون تهیه‌ فهرست انتخاب‌کنندگان مربوط به خود را آغاز می‌کند و باید پیش از پایان یافتن پنج ماه از این تاریخ، کار را به پایان برساند.

کمیسیون تشکیل‌شده از سوی هیئت اجرایی به منظور تهیه فهرست رأی‌دهندگان‌، برای بررسی صلاحیت عضویت فرد در مجمع عمومی مجلس، اطلاعات و سوابق موجود در ادارات و شوراهای ذی‌ربط را مبنا قرار می‌دهد. درمورد نمایندگان انجمن‌های خیریه تصریح‌شده در بند نُه ماده شش‌ قانون، فقط انجمن خیریه غیرخانوادگی می‌تواند به واسطه نمایندگانش و بر اساس اساسنامه‌اش از حق‌ عضویت در مجمع عمومی استفاده کند. کمیسیون می‌تواند برای بررسی موجودیت قانونی انجمن بر مبنای اساسنامه‌اش و برای قرار دادن نام آن در فهرست انتخاباتی و ذکر نام نمایندگانش‌ در این فهرست، از همه ابزارهای تحقیق بهره‌ گیرد.

دو فهرست یادشده‌ در یکی از روزنامه‌های محلی و در محل مجلس و ریاست دادگاه عالی‌ جعفری و مفتی ممتاز منتشر می‌شود، به‌گونه‌ای‌ که افراد ذی‌نفع بتوانند از آن‌ اطلاع یابند. همچنین، حداقل در سه روزنامه محلی خبرِ تهیه این فهرست‌ها اعلام می‌شود.

هر عضو مجمع عمومی مجلس که نام او از فهرست انتخاباتی مربوط به خودش از قلم افتاده باشد، حق‌ دارد که اعتراض‌ خود را به پیوست اسناد و مدارک مستند برای ثبت‌نام خود تسلیم کند.

هرکس که نامش در این فهرست آمده است، حق دارد به ذکر نام هرکس دیگری در آن اعتراض کند. تقاضای ثبت‌نام یا اعتراض به آن، به منشی‌ کمیسیون خاص باید تسلیم شود و مهلت آن‌ سی روز از تاریخ انتشار آخرین اعلامیه مربوط به انتشار فهرست در روزنامه است.

دو کمیسیون یادشده به تناسب تخصص خود درباره تقاضاها و اعتراضات تصمیم می‌گیرند و مهلت‌ این دو کمیسیون برای رسیدگی به تقاضاها و اعتراضات 45 روز پس از پایان مهلت‌ اعتراض است. سپس، دو فهرست تصحیح‌شده منتشر می‌شود و به شکلی که در ماده هفت این آیین‌نامه آمده، خبر آن در روزنامه‌ها درج می‌گردد و این دو فهرست، نهایی تلقی می‌شود.

دو فهرستی که بر اساس احکام مواد پیشین وضع می‌شود، مبنای هرگونه‌ انتخاباتی است که بنا به احکام قانون یا این آیین‌نامه برگزار می‌شود.

مکان و تاریخ: بیروت، 21/8/1969

‌منبع: روزنامه رسمی شماره 71/ت، 4/9/1969؛ آرشیو مجلس اعلای شیعیان

متن

آنچه از پی‌ می‌آید آیین‌نامه داخلی مجلس اعلای شیعیان است.

در این‌آیین‌نامه مراد از واژه‌ «قانون» قانون شماره 72/67 تاریخ 19/12/19679؛

از واژه «مجلس» مجلس اعلای شیعیان؛

‌از واژه‌ «رئیس» رئیس مجلس اعلای شیعیان؛

‌از واژه «‌نایب اول» نایب‌رئیس منتخب هیئت شرعی؛

از واژه «نایب دوم» نایب‌رئیس منتخب هیئت اجرایی؛

و از واژه «دبیرکل» دبیرکل یادشده در ماده 19 قانون است.

هیئت شرعی کمیته‌ای را برای تدوین فهرست نامِ رأی‌دهندگانِ موضوع بند یک و دوی ماده شش قانون و فهرست نام کسانی که این هیئت را انتخاب می‌کنند، تشکیل می‌دهد.

هیئت اجرایی کمیسیونی‌ را برای تدوین فهرست نام دیگر رأی‌دهندگانِ موضوع بند سه و پانزده ماده شش قانون تشکیل می‌دهد.

هرکدام‌ از این دو کمیسیون به اعتراضاتی رسیدگی می‌کند که به ثبت شدن یا نشدن نام یکی از رأی‌دهندگان در فهرست مذکور وارد می‌شود.

هرکدام از این دو کمیسیون می‌توانند از کارمندان مجلس برای همکاری در ادای وظایف محول، کمک بگیرند.

هرکدام‌ از این دو کمیسیون، حداقل از سه عضو تشکیل می‌شوند، به‌شرط آنکه حداقل یکی از سه عضو از قضات غیرروحانی باشد و مسئولیت آن تا زمان انتخابات ادامه دارد.

اگر جایگاه‌ یک یا چند عضو بدون متصدی بماند، جانشینی برای او تعیین نمی‌شود، مگر آنکه جایگاه‌های‌ خالی به اندازه یک‌سوم کل اعضا باشد.

اگر در کمیسیون یک نفر قاضی غیرروحانی باشد و جایگاه‌ او بدون متصدی شود، می‌توان جانشینی برای او گمارد و این مورد از احکام ماده پیشین استثنا می‌شود.