آقای نخستوزیر، رشید الصلح، تأکید کرد که دولت قصد جدی دارد که درخواستهای محرومان را برآورده کند. از این رو، صبح دیروز، آگوست باخوس در دیداری با آقای الصلح، از وی خواست که برای تحقق تقاضای امام صدر، با توجه به امکانات دولت، تلاش کند.
بعد از هیاهویی که در اثر دیدار امام موسی صدر با فرهیختگان و اندیشمندان و اعلام مبانی جنبش محرومان بهوجود آمد، فاطمه فاعوره سردوک مقالهای در مجله الأسبوع العربی نوشت که در آن به سخنان امام صدر درباره مسائل محرومان پرداخته است.
روزنامه الحیاة در پایان سال1974، ویژهنامهای با عنوان «جنوب تا به کجا؟» منتشر کرد. امام صدر در گفتوگو با این روزنامه تصریح کرد: «تجربه عملی نشان داد که اکثر افرادی که عهدهدار مسئولیت شدند، مورد حسنظن این سرزمین نبودند؛ سرزمینی کوچک که آرزوی ایفای نقشی بزرگ دارد. این در حالی است که هموطنان عادی در داخل و خارج اینگونه نبودند.» امام در این گفتوگو واقعیت وضعیت جنوب و شیعیان را بیان کرد و اظهار کرد که شیعیان به تکالیف خود عمل کردند، اما از احقاق حقوق آنان خبری نبود.
درخواست کرد که برای مدت کوتاهی، مطالبات را با روشی ملایم مطرح کند تا روابط نوپا میان مجلس اعلای شیعیان و دولت دوستانهتر شود و مصالحه صورت بگیرد و خواستههایی که امکان تحقق دارد، در اولین فرصت ممکن محقق شود. در این دیدار الصلح خود را سربازی متعلق به جنبش محرومان قلمداد کرد و مسئله را مسئله کل لبنان برشمرد، زیرا این دولت بر اساس تقسیم نقشها و ایفای مسئولیتها بر حسب اولویت، تشکیل شده است و هدف آن، تحقق مطالباتی است که مرهمی بر زخمهای مناطق محروم است.
آقای الصلح همچنین گفت که اگر موفق شود که موانع و تشنجهای روابط دولت و مجلس اعلا را از میان بردارد، در این صورت، کاری تاریخی صورت داده و کشور از مرحله خطر به مرحله امنیت و استقرار کامل رسیده است. وی برای اطمینان امام در خصوص جدیت دولت و اهتمام آن برای تحقق مطالبات محرومان، اقدام آقایان وزرا، عادل عسیران و زکی مزبودی را در نزدیک شدن به امام صدر تأیید کرد و از آنان خواست تا به شکلی منظم و با برنامه و بر حسب اولویت و اهمیت، از مطالبات مجلس اعلا مطلع شوند.
از این رو بود که پریروز، فراکسیون دموکرات مستقل در پارلمان، که آقایان وزرا عسیران و مزبودی عضو آناند، دیدار نمایندگان این فراکسیون را با امام صدر، در منزل آگوست باخوس ترتیب داد. گفته میشود که این فراکسیون از امام صدر درخواست کرد که تحقیقات فنی و مالی مشروحی را درباره همه طرحهای پیشنهادی مجلس اعلا، در اختیار نمایندگان این فراکسیون قرار دهد، چون نمایندگان این فراکسیون قصد دارند که رسیدگی به این درخواستها را به عهده بگیرند و آنها را در ادارههای مربوط پیگیری کنند و در هیئت دولت از طریق وزرای خود، آقایان عسیران و مزبودی، مطرح کنند.
امام نیز در پاسخ تأکید کرد که این تحقیقات از مدتها قبل تهیه شده و چند نسخه از آن در اختیار مسئولان قرار گرفته است. امام قول داد که یک نسخه از این تحقیقات را در اختیار این فراکسیون هم قرار دهد.
آقای جبران طوق، عضو فراکسیون مستقل، نیز اعلام کرد که این فراکسیون قصد دارد دیدگاههای گروههای مختلف را برای تحقق منافع عمومی جامعه، به یکدیگر نزدیک کند. وی در ادامه گفت: «ما با امام صدر جلسهای برگزار و با وی گفتوگو را آغاز کردیم. امام درخواستها را برای ما شرح داد و ما را از طرحهایی مطلع ساخت که در راه تحقق آنها تلاش میکند. ما هم برای تحقق درخواستهای وی تلاش خواهیم کرد، باشد که در این زمینه به نتیجهای برسیم. ما برای نزدیک کردن دیدگاههای دولت و امام صدر تلاش خواهیم کرد. بی شک، ما با امام صدر درباره بسیاری مسائل اتفاق نظر داریم و اعضای فراکسیون ما برای تحقق برخی مطالبات در مجلس تلاش خواهند کرد.»
امام صدر با هیئتی از سازمان ناصریستها (اتحادیه نیروهای خلق کارگر) به ریاست کمال شاتیلا و نجاح واکیم، نماینده پارلمان، دیدار کرد و با آنان درباره اوضاع لبنان و موضوع دفاع از آن و مسائل محرومان و گرانی و راههای بهبود وضعیت اجتماعی هموطنان گفتوگو کرد.
کنیم. در این راه من آمادهام تا با هم همکاری کنیم و به دولت فشار آوریم. ما آمادگی داریم که شما را آموزش دهیم و کوتاهیهای سابق خود را درباره شما جبران کنیم.» امام صدر گفت: «ما میخواهیم سیاست دولت را در برابر جنوب تغییر دهیم. از سال 1948 تاکنون اسرائیل وجود داشته، اما دولت خود را برای دفاع آماده نکرده است. سیاست عالی دولت سیاست دفاعی نبوده است. ما میخواهیم این سیاست را بر دولت تحمیل کنیم. ما از صفر شروع میکنیم، زیرا دشمن ما دشمن بیرحمی است. لذا لبنان باید از جنوب دفاع کند و اگر دولت با اختیار خویش این اقدام را انجام ندهد، ما دولت را مجبور به دفاع میکنیم.»
الف. امام صدر در پیامی به مناسبت عید قربان و میلاد مسیح، هموطنان را به مغتنم شمردن این فرصت دعوت کرد تا تولدی دوباره برای لبنان باشد. وی گفت: «در اینجا، همه غرق در هدیه و تبسماند، اما در جنوب، همه در میان رنج و درد و آتش بمبهای اسرائیلی غوطه میزنند. عید میلاد، در خیابانهای ما شادی و سرور است، اما در سرزمین صلح، انفجار کینههاست.»
ب. امام صدر بعدازظهر دیروز در بازدید از طرابلس با آقایان مالک و ناصر العلی دیدار کرد و با آنان درباره تصمیم خویش مبنی بر برقراری آشتی عمومی در منطقه عکار و پایان دادن به اختلاف میان خاندان العلی و خاندان بعرینی گفتوگو کرد. مالک و ناصر العلی به امام صدر گفتند که هرچه او برای مصلحت عکار لازم بداند، انجام خواهند داد. گفته میشود که آنان از امام درخواست کردند که این موضوع در جلسهای دیگر و با حضور وزیر کشاورزی، سلیمان العلی، مطرح شود. امام نیز با تشکیل جلسه پیشنهادی برای رسیدن به راهحل نهایی که به دشمنی و نزاع این دو خاندان خاتمه دهد و از ریختن خون آنان جلوگیری کند، موافقت کرد؛ راهحلی که هم به مصلحت این دو خاندان باشد و هم به مصلحت منطقه عکار.
آگوست باخوس، نماینده پارلمان، میهمانی شامی به افتخار امام صدر برگزار کرد. در این جلسه که نمایندگان فراکسیون مستقل دموکراتیک و وزیر زکی مزبودی و ندیم سالم و فیلیپ سرحال و جبران طوق و ناظم قادری و عبده عویدات حضور داشتند، درباره اوضاع لبنان و بهخصوص اوضاع جنوب و تجاوزهای پیدرپی اسرائیل و بی دفاع ماندن جنوب، گفتوگو شد. همچنین، موضوع چریکهای فلسطینی و توافق کامل میان رهبران مقاومت و دولتمردان لبنانی مبنی بر ندادن بهانه به دست اسرائیل برای تجاوز به لبنان، مورد بحث و تبادلنظر قرار گرفت.
قبل از این جلسه، نخستوزیر، رشید الصلح، با امام صدر دیدار و درباره مسائل کنونی کشور با وی مذاکره کرده بود. این دیدار که دوستانه و مبتنی بر تفاهم وصف شد، نتایج مثبتی برای هر دو طرف در پی داشت. گفته میشود که آقای الصلح از امام صدر
هدف وی اصلاح فضای سیاسی است. «هدف ما نه برگزیدن سیاستمداران است و نه به پیروزی رساندن افرادی که طرفدار این جنبشاند.»
ب. به اعتقاد برخی محافل سیاسی و رسمی، دیدار امام صدر با اعضای پیمان سهجانبه در منزل حسین الحسینی، نماینده پارلمان، گام اول در راه همکاری درازمدت میان دو نخستوزیر سابق، صائب سلام و رشید کرامی، و آقای ریمون اده از یکطرف، و امام صدر، از طرف دیگر است. برخی صاحبنظران نیز احتمال حصول توافق بر نوعی همکاری در آینده را بین این دو طرف بعید نمیدانند.
امام صدر، به دعوت تشکّل جوانان مؤمن در دانشکده علوم دانشگاه لبنان وکمیتههای دفاع از جنوب در این دانشکده، درباره دین و مسائل محرومان سخنرانی کرد. امام خطاب به دانشجویان گفت: «در میان 31 درخواستی که برای آن اعتصاب و تظاهرات میکنید، حتی یک خواسته درباره جنوب و توجه به مسائل آن مشاهده نکردم. من شما را به توجه به اوضاع کنونی میهن خویش میخوانم. از شما درخواست میکنم که خواهان برنامهای باشید که آینده شما را حفظ کند.» امام از حاضران خواست که مسئله جنوب را در همه حرکتها و تظاهرات و اعتصابها در رأس اولویتها قرار دهند، زیرا خطر در کمین و نزدیک است و در حال حاضر، جامعه اسرائیل، به سبب وضعیت داخلی خود، نیاز به جنگ دارد.
الف. صائب سلام، نخستوزیر سابق، در تماس تلفنی با امام صدر، درباره وضعیت عمومی کشور و تجاوزهای اسرائیل به جنوب گفتوگو کرد. سپس، آقای سلام در تماسی با رشید کرامی، نخستوزیر سابق، وی را از موضوع گفتوگویش با امام صدر مطلع کرد. هر دو توافق کردند که بعد از عید قربان، پیمان سه جانبهای با حضور امام صدر منعقد کنند.
ب. امام صدر در محل مجلس اعلای شیعیان با هیئتی از اهالی شهر جنوبی مجدل زون دیدار کرد. این هیئت تجاوزهای ظالمانه اسرائیل را به این شهر، به عرض امام رساند. امام در سخنانش با این هیئت، گفت: «ما دو راه داریم و لاغیر: راه اول اینکه دولت را مجبور کنیم که از جنوب دفاع کند. بنابراین، باید فشار بسیاری بر دولت وارد کنیم، چون هماکنون زیانهای وارده شده بر ما دوچندان است؛ زیان از دست دادن جانها و زیان از دست دادن عزت و کرامت. راه دوم آن است که خود را برای دفاع، چه به صورت فردی و چه به صورت گروهی، آماده کنیم. اگر تفنگهای انصار که دولت توزیع کرده است، دشمن را نشانه نمیگیرد، آنها را رها کنیم و اسلحه خود را به دست گیریم، چراکه اسلحه زینت مردان است.» امام در ادامه گفت: «این مسئله بزرگی است. شما هم از آتش تجاوزهای اسرائیل میسوزید و هم از سهلانگاری و بیمبالاتی دولت. باید این مسئله حل شود. حل این مسئله در گرو کوشش تشکیلاتی و هماهنگ است تا دولت را مجبور به دفاع از جنوب
سپس، امام طی سخنانی گفت: «پیروزی آقای دکتر شاهین در انتخابات یعنی اینکه شیعیان از مطالبات دموکراتیک محرومان و تصمیم آنها بر لزوم دفاع از جنوب حمایت میکنند.»
آقای حسین الحسینی، نماینده پارلمان، ضیافتی به افتخار آقای رفیق شاهین، نماینده جدید پارلمان، در منزلش برگزار کرد. در این جلسه، امام صدر به همراه صائب سلام و رشید کرامی، دو نخستوزیر سابق، و ریمون اده و نمایندگان دیگر مجلس، آقایان حسن رفاعی و طارق حبشی و البر منصور و محمد یوسف بیضون و جمیل کبی و نماینده سابق، سمیح عسیران، حضور داشت. امام صدر با اعضای پیمان سهجانبه، سلام-کرامی-اده، درباره پارلمان و چیرگی قوه مجریه بر قوه مقننه که سبب صدور قوانینی خاص و ضایع شدن نقش پارلمان میشود، گفتوگو کرد. سپس، حاضران جلسهای غیرعلنی تشکیل دادند. امام پس از جلسه گفت: «در ضمن گفتوگوهای معمول با حاضران، مسئله تجاوزهای پیدرپی اسرائیلیها را به جنوب و دیگر مناطق، به صورت مشروح، مطرح کردم و درباره خطر قریبالوقوع اشغال سرزمینهای لبنان، که از تحرکات نیروهای اسرائیل و از لابهلای روزنامههای جهانی لمس میشود، تبادلنظر کردیم. همه حاضران در جلسه بر یک موضع اتفاق نظر داشتند؛ موضعی ملی که همه هموطنان آن را تأیید میکنند، یعنی ضرورت دفاع. من بر کلمه دفاع تأکید میکنم، چون حق لبنان است. کرامت لبنان در گرو این است که هنگام تجاوز سربازان اسرائیلی یا هواپیماهای آنها به سرزمین لبنان، یا هنگام هر تجاوزی به حاکمیت میهن، تمام لبنانیها از سرزمین خویش به هر قیمت دفاع کنند و من گمان نمیکنم که امروز در این اوضاع سخت، هیچ هموطن یا سیاستمداری باشد که منکر این حق و تکلیف شود، زیرا هرگاه به میهن تجاوز شود، فقط یک راه و موضع وجود دارد و آن بقای استمرار حاکمیت و کرامت میهن است.»
الف. 191 اندیشمند و فرهیخته از همه گروهها و احزاب و گرایشهای سیاسی، به دعوت امام صدر در محل مجلس اعلا در حازمیه جمع شدند. امام در سخنانی گفت: «شما برای ساختن میهن و ادای دین به آن چه کردهاید؟ میهنی که در اوضاع سختی به سر میبرد.» وی در بخش دیگری از سخنانش گفت: «ما نیازی به غمخواری و همدلی مرفهان نداریم، بلکه باید در دردهای مظلومان شریک باشیم.» امام درباره مشخصات جنبش خود با جامعیتی بیسابقه صحبت کرد و تأکید کرد که در این جنبش به دنبال قدرت و حکومت نیست، بلکه
میتواند به صدای مردم توجه نکند، اما حضور من در این دهکده دلیلی بر همراه شدن صدایی دیگر، آن هم صدایی مسیحی است. از این پس، دیگر نمیتوانند جنبش ما را جنبش یک فرقه بنامند. من تفاوتی میان مردم قائل نیستم. دین و اخلاق و تربیت من، تفرقه و اختلاف بین مردم را به من نیاموخته است.» امام در پایان گفت: «ای مارونیهای محروم سرزمین لبنان، ای همه مسیحیان، من آماده مرگ در راه احقاق حقوق شما هستم.»
رفیق شاهین، نماینده پارلمان، در گفتوگوی خبری با روزنامه النهار، بر تعهد خویش به جنبش امام صدر و مطالبات وی تأکید کرد و گفت: «من و نمایندگان شیعه به تعهد خود به این مطالبات پایبند هستیم. هرچه مجلس اعلای شیعیان مقرر کند، من قطعاً با آن موافق خواهم بود و در اجرای مصوبات مشارکت خواهم کرد.»
امام صدر به همراه شیخ عبدالأمیر قبلان و شیخ محمد یعقوب با یاسر عرفات، رئیس هیئت اجرایی سازمان آزادیبخش فلسطین، دیدار و از سخنرانی وی در مجمع عمومی سازمان ملل، تمجید و قدردانی کرد. همچنین، از وی به سبب بخشی از سخنانش که درباره جنوب لبنان بود، تشکر کرد. ابوعمار در جواب گفت که چنین احساس میکند که سرنوشت فلسطینیها و اهالی جنوب لبنان یکی است. اما زمانی که آقای رشید الصلح، نخستوزیر، به محل جلسه رسید، امام صدر به وی گفت: «در کشورِ رها و بی در و پیکر، چه کسی احساس امنیت میکند؟» الصلح در جواب گفت: «فقط خدا.» امام گفت: «جایز نیست که این وضعیت ادامه داشته باشد. دولت موظف است که امنیت هموطنان را تأمین کند.» الصلح در جواب گفت: «فقط دو گزینه در پیش داریم؛ اینکه کشوری توریستی باشیم یا کشوری مبارز. امکانات مادی به ما این اجازه را نمیدهد که نیروهای امنیتی کشور را تقویت کنیم، بهخصوص اینکه من فقط چهار روز است که از پارلمان رأی اعتماد گرفتهام.» امام در پاسخ گفت: «سرنوشت لبنان این است که کشوری مبارز باشد نه کشوری سیاسی. باید هموطنان را از خطری که لبنان را تهدید میکند، یعنی تجاوزهای پیدرپی اسرائیلیها آگاه کرد.» در همین جلسه، یکی از حاضران پرسید که چه کسی یا چه گروهی مسئول شلیک این موشکهاست. عرفات در جواب گفت: «اسرائیل و مزدوران آن.»
نماینده جدید پارلمان، رفیق شاهین، بعد از پیروزی در انتخاباتِ میاندورهای پارلمان در منطقه نبطیه، به همراه عبداللطیف الزین و حسین الحسینی، نمایندگان پارلمان، و ریاض طه، رئیس سندیکای روزنامهنگاران، با امام صدر، پدر معنوی انتخابات نبطیه، در محل مجلس اعلای شیعیان دیدار کردند. ریاض طه در حضور چهارصد نفر از شیعیان در مشاغل مختلف، از جمله پزشک و مهندس و روزنامهنگار و وکیل و تاجر، سخنرانی کرد. همچنین، هر یک از نمایندگان، رفیق شاهین و حسین الحسینی و عبداللطیف الزین، در این جمع سخنانی ایراد کردند.
ب. روز گذشته، مجلس اعلای شیعیان به ریاست امام صدر جلسهای برگزار کرد. امام در برابر حاضران درباره اوضاع مجلس اعلای شیعیان از پنج سال پیش تاکنون در دو زمینه داخلی و عمومی و روند مطالبات این مجلس سخن گفت. امام تصریح کرد که بیانیه کابینه اشاره آشکاری به مطالبات گروههای محروم کرده است و «ما منتظر این هستیم که دولت تحقق بخشیدن به مطالبات را آغاز کند و برای برآورده کردن آنها تلاش کند. در غیر این صورت، ما اقدامات منفی خویش را برای ساختن اجتماعی که همه فرقهها در آن از حقوقی مساوی برخوردار باشند، آغاز خواهیم کرد.»
ج. دیروز در دانشگاه عربی بیروت، کنفرانسی با موضوع «حج آیین دینی و احساسات مذهبی» برگزار شد. در این جلسه امام سخنرانی کرد و در بخشی از سخنان خویش گفت: «حج رهایی نفس از ظواهر دنیوی و پیروزی بر شهوات نفسانی و در نهایت، حرکت به سوی خداست.» وی در ادامه گفت: «حج در بردارنده معنای جهاد اکبر، یعنی جهاد با نفس است و همزمان در بردارنده معنای تسلیم و خضوع بیچونوچرا در برابر خداست، چون همه مردم، فارغ از مظاهر دنیا، با لباسی واحد میایستند و عملاً اثبات میکنند که پروردگار و معبودی قدرتمندتر از آنان وجود دارد.»
در منزل آقای حنا ابراهیم خوری در دیرالأحمر، جلسهای با حضور امام صدر و شیخ محمد یعقوب و الیاس الزغبی، کشیش روم کاتولیک در بعلبک، و طارق حبشی، نماینده پارلمان، تشکیل شد. بعد از گفتوگو درباره اوضاع منطقه، امام و کشیش از آقای حبشی و اهالی خواستند که فضا را برای برقراری مصالحه و آشتی میان خانوادههای متخاصم در این شهر و اطراف آن آماده کنند. آنان هم قول دادند که همه امکانات خویش را برای موفقیت این مصالحهها به کار برند. در میهمانی ناهار آقای ژوزف خوری قصیدهای در مدح جنبش امام صدر خواند؛ جنبشی که هدف آن حمایت از مطالبات محرومان است. سپس، امام از مطران خواست که صحبتی بکند. مطران در جواب امام گفت: «ما یک نفر هستیم، اگر یکی از ما سخن بگوید، کافی است.» آقای قبلان خوری، فرزند میزبان، در سخنانی امام صدر را پیامآور صلح خواند. امام نیز از میزبانان تشکر کرد و گفت که این دعوت «علیرغم طبقهبندیهای مذهبی، دلیلی آشکار بر اعتقاد مشترک ما به یکپارچه کردن همه تلاشها برای پایان دادن به دشمنیهاست.»
وی تأکید کرد: «لبنان کشوری یکپارچه است و هیچوقت افراد مغرض موفق نخواهند شد که این وحدت را از بین ببرند.» امام درباره سخن قبلان خوری که وی را پیامآور صلح خواند، گفت: «صلح اگر با قدرت همراه نباشد، معنا ندارد. گروهی هم هستند که از رنج و زحمت دیگران لذت میبرند.» امام در ادامه گفت: «ما خیلی تذکر دادیم و نصیحت کردیم، ولی زمانی که نصیحت فایدهای نداشته باشد، دیگر راهی جز طرد کردن و بیرون راندن نمیماند، همانطور که حضرت مسیح دزدان را از هیکل بیرون راند.» امام گفت که حرکتش برای همه محرومان است، از هر فرقه و منطقهای که باشند. او ادامه داد: «دولت
خدمات عمومی
ساختن محلهای مسکونی در منطقه حدث(2). این طرح در نوع خود اولین طرح اسکان مردم در لبنان است. هماکنون نیز مجلس تلاشهایی را برای تحقق طرحهای مشابه مبذول داشته است.
الف. انتخابات میاندورهای در منطقه نبطیه با خونریزی همراه شد و بر اثر حادثه تیراندازی، یک نفر کشته و چهار نفر زخمی شدند. در این انتخابات نامزد کامل اسعد، کامل علی احمد بود و نامزد رقیب وی رفیق شاهین بود که از مواضع امام صدر حمایت میکند. اسعد در گفتوگوی خبری گفت که علت حادثه نبطیه همان شعار «اسلحه زینت مردان است» بود. حسین الحسینی، نماینده پارلمان، در جواب سخنان اسعد گفت که سبب این حادثه ورود گروهی از طرفداران اسعد به نبطیه و حمله آنان به مخالفان فئودالیسم سیاسی بوده است. آنان با مسلسلهای خویش تیراندازی کردند و عدهای را کشتند و زخمی کردند. الحسینی گفت: شعار «اسلحه زینت مردان است» شعاری بود که امام آن را هنگامی سر داد که میخواست لبنانیها را تشویق کند تا در برابر دشمن صهیونیستی سلاح به دست بگیرند و از سرزمین جنوب، که گرفتار فئودالیسم سیاسی است، دفاع کنند. اگر جنوب گرفتار این مشکل نبود، امام این شعار را مطرح نمیکرد.»
انتخابات میاندورهای هشتم ماه جاری با پیروزی رفیق شاهین خاتمه یافت. وی پس از اعلام خبر پیروزیاش در انتخابات گفت: «صدای حق به اراده امام صدر، که رهبر همه ماست، تفوق یافت. پیروزی ما پیروزی امام و مبانی وی است که ما قسم خوردهایم که بر اساس آنها حرکت کنیم.» حسین الحسینی از پیروزی شاهین ابراز تعجب نکرد و گفت: «من میدانستم که اهالی نبطیه به سوگند خود در مراسم بعلبک و صور وفا میکنند. من به هیئت حاکمه پیشنهاد میکنم که پارلمان را منحل کند و یک رفراندوم سراسری در همه مناطق برگزار کند. در آن هنگام من اطمینان دارم که هیئت حاکمه هوشیاری خویش را باز خواهد یافت و درخواستهای امام را بدون توجه به اعتراض هیچیک از سوءاستفادهکنندگان محقق خواهد کرد.»
عبداللطیف الزین، نماینده دیگر پارلمان، به کسانی که همراه شاهین به منزل وی آمده بودند، گفت: «شما رفیق شاهین را انتخاب نکردید، بلکه شما اراده اهالی جنوب و عزت و شرافت آنها را بیان کردید. آن شخص مغرور مدت زمانی طولانی با ما مبارزه کرد و احساسات و هستی ما را به بازی گرفت. غرور و تکبر وی باعث شد که او یکی از نمادهای مذهبی ما، یعنی امام موسی صدر، را به چالش بکشد. امام حسین برای شما شهید شد. ایستادگی شما در برابر سیاستهای کامل اسعد نشاندهنده عزت شما و امام حسین است.» از سوی دیگر، عبدالمجید الزین، نماینده سابق پارلمان، درباره انتخابات گفت: «حق بر باطل پیروز شد و تنها اراده الهی است که برتری مییابد. راه و اصول ما آشکار است و آنها را از امام قهرمان خویش، موسی صدر، الهام گرفتهایم.»
2.طرح روستای نمونه صدر در حی السلم.
مدیر کل دایره دخانیات، فیلیب سرحال، با امام صدر دیدار کرد و به وی خبر داد که اطلاعات منفیای که بعضی درباره وضعیت دایره دخانیات برای وی نقل کردهاند، صحت ندارد و گروهی برای ایجاد اغتشاش و ناآرامی در کشور تلاش میکنند. وی گفت که عده کارگران و کارمندان شیعه در این شرکت بیش از60 درصد کل افراد است.
امام موسی صدر دیروز در محل مجلس اعلای شیعیان در حازمیه با عدهای از جوانان تحصیلکرده شیعه دیدار کرد. او در این دیدار گفت که جنبش محرومان که وی پرچمش را برافراشته، جنبشی ملی است که هدف آن ساختنِ لبنان است؛ لبنان عدالتخواه و برابر. و آنگونه که برخی آن را به تصویر میکشند، جنبشی فرقهای نیست.
وی ادامه داد: «جنبش محرومان ادامه دارد و فقط او در مرحله کنونی خواهان درنگ و تأمل شده است تا دولت فرصت بیابد که برخی مطالبات شیعه را که در بیانیه کابینه آمده است، محقق سازد؛ هرچند زمان تحقق این مطالبات مشخص نشده است. علتِ این اقدام اطمینان کامل وی به وزرای شیعه است که برای تحقق این خواستهها اقدام خواهند کرد. در غیر اینصورت، جنبش با خشونتِ بیشتر و در سطحی بالاتر به راه خود ادامه میدهد.»
امام موسی صدر با توجه به نزدیکی پایان دوره ریاستش بر مجلس اعلا (ششماه و نیم مانده تا پایان دوره) گفت: «مجلس اعلای شیعیان پس از پنجسال و نیم از تأسیسش در زمینههای مختلف دینی و اجتماعی دستاوردهایی داشته است و دفاع از محرومان بالاترین چیزی است که در این راه محقق کرده است.»
گزارش دستاوردها
امام صدر گزارشی خواند که در بردارنده مهمترین دستاوردهایی بود که مجلس از زمان تأسیس بدان نایل شده است:
درباره تشکیلات مجلس
تأسیس مجلس اعلای شیعیان اولین سازمان قانونی در نوع خودش برای شیعیان از گذشته تا حال بوده است. این مجلس بهرغم همه مخالفتهای تندی که پیش از تأسیس با آن مواجه بود، آغاز به کار کرد و فعالیتش را ادامه داد. این مجلس پرچم دفاع از محرومان را بلند کرده است؛ همه محرومانِ لبنان و اقداماتش فقط به شیعیان منحصر نشده است، زیرا هدفِ جنبشی که مجلس اعلا برای آن تلاش میکند، تأمین مساوات برای همه هموطنان است.
دیگر فعالیتها
انجام دادن پژوهشهای آماری فراوان درباره نیروهای انسانی و فنی و جمعیتهای دینی و غیردینی. همچنین، انجام دادن تحقیقاتی برای وضعیت کارمندان و حقوقشان از دولت. افزون بر اینها، طرحهایی درباره رودخانههای لیطانی و عامی و بزرگراهها و معادن و نفت پیشنهاد شد. همه این طرحها منحصر به شیعیان نبوده است، بلکه شامل همه لبنانیان میشود.
فرصتی بود که بتوانم از نزدیک اردوگاههای فلسطین و آثار تجاوز به روستاهای جنوبی را مشاهده کنم. من حقیقت اوضاع را از زبان برادر عزیز، امام صدر، شنیدم و از او بابت این دعوت تشکر میکنم که باعث شد با موضوعات مختلفی آشنا شویم. موضوعاتی که پیش از این نمیدانستیم. ما برای احقاق حق تلاش خواهیم کرد.»
هیئت شرعی و اجرایی مجلس اعلای شیعیان عصر دیروز به ریاست امام صدر جلسهای برگزار کرد و درباره مسائل داخلی و مضمون بیانیه کابینه جدید گفتوگو کرد. در پایان جلسه بیانیه زیر منتشر شد:
«امروز دوشنبه مجلس اعلای شیعیان جلسهای برگزار کرد و در آن درباره مضمون بیانیهای که کابینه جدید به پارلمان تقدیم کرده است، گفتوگو و تصمیمات زیر گرفته شد:
اولاً، مجلس اعلای شیعیان انتظار داشت که این بیانیه به مطالبات مسلمانان اشارهای صریح کند، بهخصوص اینکه نخستوزیر گفته بود که این مسئولیت را بر همین اساس پذیرفته است. ما نیز همان موقع این بیان روشن و صریح نخستوزیر را تمجید و ستایش کردیم. اما هماکنون از اینکه در بیانیه کابینه هیچ اشاره صریحی به این امر نشده است، شگفتزده شدهایم و میترسیم که این عقبنشینی دولت و شفاف نبودن موضع آن، در اثر فشارهای افرادی باشد که میکوشند تا مطالبات ما را ضایع کنند.
ثانیاً، علیرغم امتناع ما از تأیید دولت، آنچه در این بیانیه درباره برخی مطالبات و تحقق مشارکت بیان شده، مجلس اعلا را برای رعایت انصاف و بیطرفی به تأمل و صبر وامیدارد که فرصتی مشخص را به دولت بدهد تا عملکرد واقعی دولت نمایان شود و مطالبات تحقق یابد.»
به مناسبت هفته یاری جنوب، به همت دانشجویان لبنانی و به دعوت جبهه ملی دانشجویی برای آشنایی با وضعیت واقعی در جنوب و خطرهایی که جنوب را تهدید میکند، مراسمی در دانشکده ادبیات دانشگاه لبنان برگزار شد. امام در این مراسم سخنرانی کرد و ضمن بر شمردن خطرهایی که جنوب را تهدید میکند، هشدار داد که احتمال دارد برای حل مسئله فلسطین جنوب را قربانی کنند.
الف. حسین الحسینی، نماینده پارلمان، با صائب سلام، نخستوزیر سابق، دیدار کرد و با او درباره جلسهای که قرار است بهزودی بین امام و آقای سلام برگزار شود، گفتوگو کرد.
ب. امام صدر به دعوت باشگاه فرهنگی ورزشی دهکده منیاره در عکار درباره استقلال کشور سخنرانی کرد و گفت: «درگذشته نزدیک، مانع دیدار ما با شما میشدند. اما استقبال شما، امروز مشوق جنبش ما و هر جنبشی است که به محرومان و سرکوبشدگان کمک کند.»