باید این منافع مشترک را درک کنند. در نتیج? این منافع مشترک، امنیت دو کشور نیز مشترک است و وابستگی نزدیکی میان مردم این دو کشور وجود دارد.

هزاران خانواد? سوری ریشه در لبنان دارند و هزاران هزار خانواد? لبنانی هم در سوریه ریشه دارند. اکنون ما شاهدیم که در نتیج? تاریخ و جغرافیای مشترک، حدود نیم میلیون نفر از اتباع سوریه در لبنان به‌صورت تاجر و پزشک و… مشغول کار بودند. این عده در پی وقوع حوادث لبنان به سوریه بازگشته‌اند. علاوه بر این، اکنون حدود نیم میلیون لبنانی به سوریه پناه آورده‌اند و 150 هزار نفر از برادران فلسطینی مقیم لبنان نیز وارد سوریه شده‌اند. بدین‌ترتیب، در نتیج? وقایع لبنان، حدود یک میلیون نفر وارد سوریه شده‌اند. به گمانم اکنون می‌توانیم حجم مشکلات ناشی از ورود یک میلیون انسان به کشوری با نه میلیون نفر جمعیت را تصور کنیم. دراین‌باره خوب است به یاد آوریم که کشور هندوستان نتوانست فشار ناشی از ورود ده میلیون نفر را تحمل کند که از بنگلادش به این کشور مهاجرت کردند. یادمان است که علت مهاجرت این عده، جنگ میان هند و پاکستان بود، امّا کشور بزرگی مثل هند با بیش از پانصد میلیون جمعیت نتوانست فشار ناشی از ده میلیون پناهنده را تحمل کند، در حالی که این عده فقط یک‌پنجاهم یا یک‌شصتم جمعیت هند بود، ‌ولی شمار مهاجران به کشور ما یک‌نهم جمعیت ماست. پس حجم بحران قابل تصور است. حتی اگر شمار این مهاجران برابر با یک‌هجدهم یا یک‌بیستم یا حتی یک‌سی‌ام جمعیت ما بود، مشکلات بسیار بزرگی پدید می‌آمد.

البته این گفت? من یا گفته‌های شهروندان سوری نباید در ذهن کسی این تصور را پدید آورد که ما از حضور برادرانی که به سوریه آمده‌اند، ناخرسند و ناراحتیم. این سرزمین به خود آن‌ها تعلق دارد. اینجا کشور هم? اعراب است. امّا این را گفتم تا به مشکلات ناشی از حوادث لبنان و حجم بحران توجه کنیم و پاسخی باشد برای کسانی که در خارج از مرزها می‌پرسند این مشکل چه ربطی به سوریه دارد؟

امّا چنان‌که می‌دانیم تجزی? لبنان از اهداف تاریخی صهیونیسم بین‌المللی است و چنان‌که بسیاری از شما می‌دانید، در ده? 1950 رهبران صهیونیست نامه‌های متعددی دراین‌باره با هم مبادله کرده‌اند. اسرائیل به خاطر اهمیت نظامی لبنان نیست که سعی در تجزی? آن دارد. لبنان متحد یا تجزیه‌شده در حال حاضر برای اسرائیل خطر نظامی ندارد و به نظر نمی‌رسد که در آیند? نزدیک هم چنین خطری برای اسرائیل پدید آورد. پس اسرائیل به خاطر ترس از این مشکل نیست که خواهان تجزی? لبنان است، بلکه به علت علل سیاسی و ایدئولوژیک درصدد تجزی? لبنان برآمده است. اسرائیل خواهان تجزی? لبنان است تا دولت‌های کوچک مذهبی به وجود آید و اسرائیل دولت قوی‌تر باشد.

درحقیقت اسرائیل برای تجزی? لبنان تلاش می‌کند تا شعار «دولت دموکرات سکولار» که ما در اینجا و در لبنان مطرح می‌کنیم، از بین برود. چه‌بسا هم? ما این شعار را باور نداشته باشیم و نپذیریم، امّا به هر حال این شعار مطرح است و در هر نقطه از جهان قابل رقابت است. طبعاً این شعار با منطق صریح برخی از ما یا اغلب ما در گذشته که می‌گفتیم