فرشتگان در برابر انسان کرنش می‌کنند…

«با داستان‌های اسطوره‌ای چطور برخورد کنیم؟» امام با طرح نمونه‌هایی روشن، به تبیین این نکته پرداخت و سپس وارد بحث درباره واقعیت انسان شد و گفت: «در منطق دینی فرشتگان نیروهایی مجرد هستند که نیروهای جهان هستی را به پیش می‌برند. فرشتگان در کارهای خود مجبورند، ولی انسان در منطق دینی مختار است. خداوند نام‌ها را به این انسانِ مختار آموخت و او را بر شناخت هر چیز قادر ساخت. انسان در برابر ناشناخته‌ها بنده است، ولی پس از شناختن آن‌ها سرور می‌شود. وقتی انسان به همه‌چیز معرفت پیدا می‌کند، فرشتگان در برابر او کرنش می‌کنند.

سیطره یافتن بر همه‌چیز عامل سجده کردن فرشتگان است. سجده یعنی نهایت کرنش. شیطان چیست؟ نماد شرور است، نه موجودی خاص. شرور برای انسان کرنش نکرد. اگر شرور برای انسان کرنش می‌کرد، می‌توانست مختار باشد و خیر را انتخاب کند. سجده نکردن شیطان یعنی کرنش نکردن شرور.»

امام صدر در پایان گفت: «این ماجرا داستان زندگی انسان بر کره زمین است… همه نیروهای هستی در برابر انسان کرنش می‌کنند به جز شرور که از آن به شر تعبیر شده است… انسان در آغاز چیزی جز اختیار خود نداشت. این اختیار از صفر شروع می‌شود و به شناخت همه‌چیز خواهد رسید. انسان اگر در زندگی شخصی خود ژرف بنگرد و دریابد که مختار است و درگیری او بین خیر و شر ادامه دارد، به داستان آفرینش ایمان می‌آورد.»

امام سپس باب مناقشه و گفت‌وگو را باز کرد که به سبب قراری که داشت، طولی نکشید. مهم‌ترین مباحثی که در این گفت‌وگو مطرح شد، مسئله ازدواج مدنی و مسئله قضا و قدر بود.