و مطلب لوث شد. کاملاً دیده شد که چپ در این مسئله اساسی و حیاتی نیز هیچ نقشی را نتوانست بازی کند. به علاوه، کشورهای چپ‌گرا و احزاب چپ در داخل کشورهای عربی نیز هیچ موفقیتی به دست نیاوردند. خلاصه، چپ با بی‌کفایتی خود در ایفای نقش مؤثر و فعال، نتوانست در خاورمیانه وجهه‌ای داشته باشد. سوم، مشکل خاص رژیم لبنان حاصل پیچیدگی‌های درونی جامعه لبنان از یک طرف، و ارتباط مستقیم آن با نیروهای خارجی، اعم از کشورهای عربی و غیرعربی، از طرف دیگر است. این ارتباط و پیچیدگی لاجرم در فعالیت‌های احزاب تأثیر مستقیم و غیرمستقیم داشته و دارد. از جمله طرح تغییر رژیم لبنان به‌مثابه هدف نهایی که هدفی بسیار دور است.

همه این عوامل باعث شده است که احزاب چپ لبنان به صورت مؤسسات و محافل دوستانه درآمده‌اند، نه حرکت‌های اجتماعی با ریشه‌های عمیق در میان توده مردم. در نتیجه، مبارزات احزاب در بسیاری از اوقات، نه تنها با هدف‌های احزاب هماهنگ نیست بلکه به عنوان تاکتیک در جهت مخالف آن هدف‌ها قرار می‌گیرد. مثلاً درباره پنجاهمین سال تأسیس حزب کمونیست لبنان، نقولا شاوی دبیر کل حزب در سرمقاله روزنامه النهار با عنوان «ما کی هستیم و چه می‌خواهیم» می‌گوید که ما برای تطهیر سرمایه‌داری و دفاع از حکومت دموکراتیک پارلمانی تلاش می‌کنیم. این تناقض خواه و ناخواه مردم را از احزاب دور می‌کند و احزاب را به پیروی از سیاست‌های عوام‌فریبانه محلی وادار می‌کند. ما در نوشته‌های حرکت محرومین از این احزاب به نام «فئودال‌های مدرن» نام می‌بریم.

چهارم، در ایام ریاست‌جمهوری سلیمان فرنجیه که از ارتجاعی‌ترین و خشن‌ترین فئودال‌های لبنان به شمار می‌آید، مشاهده شد که عموم احزاب چپ و به‌خصوص کمال جنبلاط و کمونیست‌ها در کنار سلیمان فرنجیه ایستاده بودند و آنگاه که حرکت محرومین با شدت تمام با سلیمان فرنجیه به مبارزه می‌پرداخت، این‌ها در روزنامه‌های خود از حرکت محرومین با استهزا و تهمت یاد و از دولت فرنجیه دفاع می‌کردند.

در این مورد شما چه مدارکی دارید که احزاب چپ با فرنجیه کار می کردند و علیه حرکت محرومین موضع گرفته بودند؟

در تمام مدت حکومت سلیمان فرنجیه، کمال جنبلاط یا نماینده فراکسیون پارلمانی، بهیج تقی‌الدین، عضو کابینه فرنجیه بود. از زمان او نیز امتیاز کارخانه سیمان‌سازی سبلین به آقای جنبلاط داده شد. مقالات روزنامه‌های النداء (ارگان حزب کمونیست لبنان)، السفیر (هماهنگ با سازمان کار کمونیستی) و غیره همه بر این ادعا دلالت دارند. ما می‌توانیم این نشریات را تهیه کنیم و در اختیار شما بگذاریم.

کمونیست ها در مخالفت خود چه ایراد اساسی ای به حرکت محرومین دارند؟

به چهار دلیل گفته شده در بالا، هنگامی که حرکت محرومین اعلام موجودیت کرد، اکثریت شیعیان لبنان، بلکه اکثریت مردم لبنان (محرومین آن‌ها) در مقابل احزاب روش منفی داشتند. به جز تقریباً 5 درصد از آنان، بقیه به مسائل عمومی بی‌علاقه بودند و به شکایت و انتقاد اکتفا می‌کردند. به همین دلیل، حرکت محرومین با سرعت برق توانست