از مرگ مرحلهای و زندگی مرحلهای دیگر. در این صورت، میتوان معانی جدیدی از آیه کریم دریافت.
سوم. هدفی که از آفرینش مرگ و زندگی در قرآن کریم ذکر شده، این تعبیر است : « ﴿ لِیَبلُوکُم أَیُّکُم أَحسَنُ عَمَلاً ﴾ .» بنابراین، فرآیند مرگ و زندگی در منطق قرآن، حقیقت و کیفیت آن هرچه باشد، برای آزمایش مردم و برای رقابت میان آنان است. تأثیر این هدف بر موضع انسان در برابر مرگ اینگونه است که : اولاً، ترس طبیعی او را از مرگی که فنا یا مجهول میپندارد، به ترس تربیتی تبدیل میکند، چون ترس دانشآموز از امتحانات مدرسه. تفاوت میان این دو ترس روشن است؛ ترس اول علاجی ندارد، اما ترس دوم درمانپذیر است و انگیزهدهنده برای تحرک و فعالیت و آمادگی برای امتحانات است.
ثانیاً، در او روح رقابت ایجاد میکند، همه نیروهای او را بسیج و نکات منفی او را به نکات مثبت و هدف او را از ویرانگری به آبادسازی تبدیل میکند.
ثالثاً، زندگی انسان را سرشار از تلاش و عمل میکند. از همین رو امام حسین(ع) در خطبهای که به مناسبت هجرت خود به کربلا در راه شهادت ایراد کرد، مرگ را زینت زندگی نامید و فرمود : «مرگ بر گردن فرزند آدم چون گردنبند بر گردن دختران است.» در پایان این آیه، قرآن کریم پس از بیان هدف مرگ دو وصف برای خدا ذکر میکند؛ عزیز و غفور یا پیروزمند و آمرزنده. این صفات برای تأکید بر ضرورتِ نفی ترس طبیعی و گشودن باب امید فراوان برای انسان است، چون خدا غفور و آمرزنده و عزیز است که بیسبب نیازی به انتقام و تلافی و عذاب مردم ندارد.
آغاز سوره نیز در وصف خدا گفته است که فرمانروایی در دست اوست و تأکید میکند که دو عالم مرگ و زندگی از آنِ خدای واحد و حاکم واحد است، پس نه فنایی است و نه نگرانی بلکه انتقالی است از دیاری به دیاری دیگر و وارد شدن بر پروردگاری عزیز و غفور. امروز، به تعبیر حدیث، روز عمل است، نه حساب و فردا روز حساب است، نه عمل.
والسلام علیکم و رحمـةاللّه و برکاته.