گام به گام با امام موسی صدر جلد 7

جلد: 7
صفحه: 379

لبنان به این منطقه تجاوز می‌کرد و می‌کند، ولی تجاوزهای او مناطقی را که مقاومت در آن حضور ندارند نیز دربر می‌گیرد. اسرائیل برای کوچاندن ساکنان جنوب لبنان تلاش می‌کرد و می‌کوشید خشمی مردمی ایجاد کند که به انفجار اوضاع داخلی کمک کند تا وقتی فرصت دست داد، در برابر خود سرزمینی ببیند بدون ساکنانش. اسرائیل همچنین تلاش کرد با ایجاد فشارهایی رابط? لبنانیان و فلسطینیان را بحرانی کند، ولی جنوب و ساکنان جنوب پایداری کردند و همبستگی خود با برادران فلسطینی را بیشتر کردند و من شخصاً آنچه را رخ داد، سرنوشت جنوب و مسئولیت تاریخی آن می‌دانم. ولی این بدان معنا نیست که ساکنان جنوب از حکومتی که آن‌ها را از فرصت زندگی و دفاع از خویش محروم کرده بود، خشمگین نشده باشند.

این، زمینه‌ای بود که پیش از وقوع بحران در لبنان وجود داشت. پس از آن عوامل متعدد دیگری نیز پدید آمد و در این بستر، شروع به تأثیرگذاری کرد و تنش‌هایی را پدید آورد که به وضع کنونی انجامید.

صاحبان امتیاز

امام صدر دوباره به بحث صاحبان امتیاز بازگشت تا نقش پلیدی را که آن‌ها در پیش گرفتند، روشن کند. او گفت: صاحبان امتیاز در هم? رفتارهای غیرمعمول خود، بر قدرت دولت و ارتش و بر نوعی نا‌آگاهی در میان گروه گسترده‌ای از مردم تکیه داشتند ولی تحولات اخیر، بیداری گسترده‌ای ایجاد کرد و با نهایت فروتنی می‌توانم بگویم جنبش محرومان بود که آگاهی گسترده‌ای ایجاد کرد. بنابراین، ایمان تنها به نشستن در مسجد و عبادت کردن نیست، بلکه آگاه کردن شهروندان نیز نوعی از ایمان است.

مسلح‌سازی مقاومت

امام صدر دربار? مقاومت فلسطین گفت: مقاومت فلسطین پس از شکل‌گیری شروع کرد به مسلح شدن و آزادی موجود در لبنان نیز به مسلح شدن هرچه بیشتر و همچنین همدردی گروه محرومان با مقاومت کمک می‌کرد و این، امری طبیعی بود. حتی دکتر نبیل شعث در توصیف حالت همبستگی موجود میان مقاومت فلسطین و طبق? محروم گفت: «این، همبستگی میان محرومان در وطن و محرومان از وطن است.»

امام افزود: این همبستگی و هم‌دردی، معادلات قدرت را دگرگون و آن را کاملاً برعکس کرد. صاحبان امتیاز در نتیج? شکل‌گیری این همبستگی، بر سر امتیازهای خود ترسیدند و اقداماتی با هدف اختلاف‌افکنی و فتنه‌انگیزی میان مقاومت و ساکنان جنوب انجام دادند.

سازمان‌های حزبی و معادل? وحشت

سازمان‌های حزبی راست‌گرا نیز شروع به مسلح شدن کردند و رئیس‌جمهور پیشین، سلیمان فرنجیه نیز از آنان پشتیبانی کامل کرد و راه واردات انبوه اسلحه و مهمات را به روی‌شان گشود و به این نیز بسنده نکرد و درهای انبارهای اسلحه و تجهیزات ارتش را به روی آنان باز کرد و بدین‌ترتیب، در لبنان معادل? وحشت ایجاد شد و فضا برای انفجار با نخستین جرق? کبریت آماده شد.

دولت الرفاعی و دولت الداود

بحران شعله‌ور شد و حکومت نظامی به ریاست نورالدین الرفاعی و با عضویت افسران عالی‌رتبه (به استثنای آقای لوسیان دحداح، وزیر امور خارجه که