فراتر رفته بود. درحقیقت، فرقهگرایی سیاسی به نظر من إنشاءالله لغو خواهد شد و لغو فرقهگرایی سیاسی عملاً به معنای لغو فرقهگرایی در سه پست اوّل کشور است.
س. موضع حقیقی سوریه در انتخابات ریاست جمهوری چیست؟
ج. تا آنجا که من میدانم، سوریه تنها با ریمون اده مخالف است و از هیچ نامزد خاصی حمایت نکرده است. آنها امنیت لبنان را امنیت خود میدانند، چراکه در این وضعیت لبنان میتواند گذرگاهی برای انتقال درگیریها یا مواضع و جریانهای عربی و بینالمللی مخالف با آنان باشد. آنان به این مسئله یقین دارند، بهویژه درمورد مخالفت با توافقنامه قاهره و پلیس بینالملل و پافشاری آقای ریمون اده برای انتقال مقاومت فلسطین از جنوب به دیگر مناطق.
آنها این مواضع را به شکلی منحصر به فرد مطرح میکنند و موضع سوریه بر ضد ریمون اده نیز به سبب همین مواضع است. حقیقت این است که من شخصاً وقتی شنیدم که آقای ریمون اده از این مواضع دست برداشته و میگوید که امکان ندارد رئیسجمهور لبنان با سوریه مخالف باشد، این موضع وی را به طرف سوری اطلاع دادم و تلاش کردم که این شکاف را پر کنم.
س. اگر شما نماینده مجلس بودید، کدام یک از این دو نفر را انتخاب می کردید: ریمون اده یا الیاس سرکیس؟
ج. اگر من نماینده بودم خودم نامزد میشدم... درحقیقت، من از پاسخ به این سؤال پرهیز میکنم.
س. اشکالات پلیس بین الملل چیست؟
ج. حقیقت این است که دخالت پلیس بینالملل در زمان خود، نه امروز -طبیعتاً هر زمانی اوضاع و احوال خاص خود را دارد- باعث به انزوا کشاندن لبنان از جهان عرب میشود. ما به مسئله پلیس بینالملل بهمثابه یک حلقه جدا و تنها نگاه نمیکنیم. من این سخن را با هیچکس جز جوانان جنبش مطرح نمیکنم، چون بحث دقیقی است. ما باید به حوادث بهمثابه حلقهای از یک زنجیره نگاه کنیم. زمانی که پلیس بینالملل مطرح شد، در لبنان دو جریان انزواگرا و پانعربیسم وجود داشتند. جماعتی میخواستند که لبنان را از بین ببرند. میخواستند لبنان فنیقی یا لبنان لبنانی یا لبنان سعید عقلی (که خودشان آن را سعقلی مینامیدند) ایجاد کنند، در حالی که لبنان به این منطقه که نام آن عربی است، چسبیده است و شما مسلمانان هم میدانید که عرب بودن برای ما به منزله تاریخ ماست، نه هدف ما.
ما اسلام را رحمتی برای جهانیان میدانیم. قرآن میفرماید: « ﴿ وَ جَعَلْنَاکُمْ شُعُوباً وَ قَبَائِلَ لِتَعَارَفُوا ﴾ .»[83] عربی بودن لبنان یعنی بیگانه نبودن لبنان از این منطقه. این از مهمترین اهداف ملی و اسلامی ماست. هدف پلیس بینالملل، درحقیقت، دور کردن لبنان از صحنه درگیری و به دنبال آن جدا کردن لبنان از کل منطقه عربی بود و این مسئله از نظر ما مردود است.
س... .
خیر، این چیزی است که از دیرباز جزو مطالبات او بوده است. البته من او را متهم نمیکنم و گواهی
[83]. «و شما را جماعتها و قبیلهها کردیم تا یکدیگر را بشناسید.» (حجرات، 13)